Nieuwe soa-polikliniek van GGD Amsterdam

Marion Kolader, arts, soa-polikliniek, cluster infectieziekten GGD Amsterdam
Harold Thiesbrummel, hoofd soa-polikliniek, cluster infectieziekten, GGD Amsterdam
Edwin van Leent, dermato-venereoloog, cluster infectieziekten, GGD Amsterdam en AMC Amsterdam

Het ontbrak de druk bezochte soa-polikliniek aan de Amsterdamse Groenburgwal al langere tijd aan capaciteit en ruimte voor een toereikende soa-zorg. Met de grotere en beter toegeruste nieuwe kliniek moet een einde komen aan het noodgedwongen wegsturen van cliënten. In de nieuwe behuizing kunnen de medewerkers per jaar 32.000 consulten aan, 10.000 meer dan voorheen, waarmee iedereen aan de beurt kan komen.

geef ze de ruimte Op 8 mei 2006 opende de nieuwe soa-polikliniek van de GGD Amsterdam voor het eerst haar deuren op de nieuwe locatie: Weesperplein 1. Daarmee is een historische GGD-locatie op de Groenburgwal gesloten.
De polikliniek aan de Groenburgwal was jarenlang een begrip voor bezoekers uit Amsterdam en ook de rest van Nederland: hét adres voor onderzoek naar geslachtsziekten. Eind jaren negentig van de vorige eeuw werd wereldwijd en ook in Amsterdam een toename van het aantal soa geconstateerd. Daarmee steeg ook het aantal bezoekers dat zich meldde op de soa-polikliniek. De groei was dusdanig dat de fors toenemende bezoekerspopulatie regelmatig de capaciteit van de soa-polikliniek overtrof, waardoor bezoekers doorverwezen moesten worden naar andere gezondheidsinstellingen en huisartsen.
Zodoende is er besloten om in het hoofdgebouw van de GGD Amsterdam een vleugel voor de polikliniek vrij te maken en drastisch te verbouwen. Op de begane grond werd medio 2005 met de bouw gestart. Per 8 mei 2006 heeft de soa-polikliniek haar nieuwe locatie betrokken. Op Weesperplein 1 wordt vanaf nu soa-zorg in een nieuw jasje geboden aan een groeiende cliëntenpopulatie: een ruime wachtkamer met aangrenzend 11 ruime onderzoekskamers, twee extra spreekkamers en een groter laboratorium waar een aantal testen meteen verricht kan worden. Weesperplein 1 is gunstig gelegen boven het gelijknamige metrostation en een aantal trams stopt vlakbij.
Een aparte ingang voor de soa-polikliniek zorgt voor een directe toegang voor de bezoekers. Doordat er meer onderzoekskamers zijn, zullen meer bezoekers tegelijk geholpen kunnen worden, waardoor de wachttijden zullen afnemen. Daarnaast zullen, bij optimaal gebruik van het totaal aan onderzoeksruimtes, er geen cliënten meer geweigerd hoeven te worden in verband met ruimtegebrek. Dit betekent een belangrijke verbetering in kwaliteit van zorg.

laboratoriumlogistiek voordeel Doordat de soa-polikliniek nu in hetzelfde gebouw is gevestigd als het streeklaboratorium van de GGD Amsterdam, wordt de logistiek betreffende aan- en afvoer van materialen eenvoudiger en de samenwerking met het Streeklaboratorium gemakkelijker. Daarnaast wordt ook de samenwerking met de afdeling Onderzoek van GGD Amsterdam een stuk intensiever; de afdeling Onderzoek is gehuisvest naast een deel van de soa-polikliniek.

triagesysteem De gestage toename van het aantal bezoekers leidde in 2004 tot de introductie van innovatieve screenings- en onderzoeksmethoden op de polikliniek.
De invoering van een triagesysteem om de zorg toe te kunnen spitsen op de risico’s van de bezoeker, resulteerde in een vergroting van de capaciteit van de soa-polikliniek en zodoende tot een verhoging van het aantal uitgevoerde consulten. Met het triagesysteem worden cliënten ingedeeld in een hoog- en laagrisicogroep voor soa, waarna een toegespitst soa-onderzoek plaatsvindt.
Het triagesysteem wordt regelmatig geëvalueerd en zonodig bijgesteld.

testbeleid De afgelopen jaren was het percentage bezoekers dat zich lieten testen op hiv vrijwel constant (42%). Na een inventarisatie van de voorkeuren van de bezoekers in combinatie met een evaluatie van innovatieve testmethoden zijn er verschillende veranderingen geïmplementeerd, die inmiddels hebben geleid tot een aanzienlijke stijging van het aantal uitgevoerde hiv-testen (12.500 testen in 2005) evenals een stijging van het percentage bezoekers dat zich heeft laten testen (57% in 2005). Een belangrijke factor hierbij is de invoering van de hiv-sneltest (Abbott Determine) voor patiënten met een hoog soa-risico. Daarnaast is de drempel voor het laten doen van een hiv-test voor een groot aantal cliënten verlaagd, mede als gevolg van het actieve hiv-testbeleid van de soa-polikliniek, waarbij cliënten gemotiveerd worden om zich op hiv te laten onderzoeken.
Ook wordt er op innovatieve wijze gestreefd naar drempelverlaging voor andere soa-testen. Zo heeft de soa-polikliniek een online systeem voor syfiliscontroles onder mannen die seks hebben met mannen opgezet. Via het internet kan men zich op www.syfilistest.nl aanmelden om vervolgens bij een van de zeven deelnemende laboratoria in Amsterdam de bloedafname te laten doen. De uitslag en het eventuele advies kunnen via het internet met behulp van een wachtwoord worden opgehaald. Andere initiatieven, zoals uitgebreidere online soa-screening en integratie met online initiatieven gericht op de seksuele gezondheid van mannen die seks hebben met mannen, zijn in ontwikkeling.

een nieuw begrip De inspanningen van het personeel van de soa-polikliniek, in combinatie met de uitbreiding van faciliteiten op de nieuwe locatie, zullen zeker tot een betere soa-zorg leiden. Na begrippen als ‘onder de klok gaan’ en ‘langsgaan bij de Groenburgwal’, wordt naar alle verwachting ‘Weesperplein 1’ net zo bekend.