‘Het condoom beschermt niet zo goed tegen herpes’ 

Jolanda aan de Stegge, freelance journalist

‘Het rottigst vind ik dat ik herpes heb opgelopen terwijl we vrijden met een condoom. Alle campagnes die tot doel hebben om mensen te waarschuwen voor seksueel overdraagbare aandoeningen zeggen dat je het safe moet doen en dus met condoom. Maar wij déden het met condoom. En dat bleek dus niet veilig genoeg. Later kwam ik erachter dat het condoom niet zo’n goede bescherming is tegen herpes.’

In de zomer van 2006 liep Sissy (31), tijdens een vakantie in het buitenland, herpes op. De aandoening openbaarde zich in eerste instantie met hoofdpijn, koorts, ongewone ontlasting van slijm en bloed, steken in haar maag, en pijn rondom haar vagina en anus. Geen seconde dacht zij aan een soa, ze hadden toch condooms gebruikt? Maar een paar dagen later ontdekte ze een paar bultjes en puistjes in haar schaamstreek. Kort daarop volgde een explosieve aanval van koortsblaasjes, vooral rondom haar anus, waarschijnlijk tot in haar darmen.

‘De arts die ik bezocht, veronderstelde meteen dat het om herpes ging. Ik had geen idee waar die man het over had en ging er vanuit dat het goed te genezen zou zijn. Een onderzoek vond hij niet zinvol, omdat ik alweer terug in Nederland zou zijn als de uitslag bekend werd. Zalf en medicijnen vond hij niet verantwoord omdat hij niet honderd procent zeker wist of het wel echt herpes was. De rest van mijn vakantie heb ik creperend van de pijn bij de tent gelegen.’

Terug in Nederland bevestigde haar huisarts dat Sissy herpes had en schreef medicijnen voor. Dat ze nooit meer van het virus af zou komen, vond ze schokkend. Haar eigen arts vertelde dat er geen test bestond die het herpesvirus zou kunnen aantonen. Zelf wilde ze graag bewijzen zien die aantoonden dat ze herpes had, ze had toch immers veilig gevrijd? Een latere invalster zei dat een simpele bloedtest wel degelijk uitsluitsel zou kunnen bieden.

‘Toen uit onderzoek bleek dat in mijn bloed inderdaad antistoffen voor herpes zaten, stortte mijn wereld in. In eerste instantie was ik alleen maar verdrietig. Ziek voelde ik me, vies en het deed ook zoveel pijn. Het duurde maanden voor die eerste herpesaanval helemaal voorbij was. Ik ben er hondsberoerd van geweest. Overigens verloopt de eerste aanval niet bij iedereen zo heftig. Maar helaas bij mij wel.’

Na de diagnose stortte Sissy zich op internet. Vervolgens sloeg de verwarring toe. Op de ene site stond dat ze altijd besmettelijk zou zijn en dus eigenlijk nooit meer zonder condoom zou mogen vrijen. Op de andere site stond weer dat ze het virus alleen zou kunnen overdragen tijdens een herpesuitbarsting, als er blaasjes met vocht in haar schaamstreek zaten. Ze las van alles over twee types herpes en dat je maar beter Type 1 dan Type 2 kon hebben.

‘Ik vond het verwarrend, al die tegenstrijdige berichten, want de een zei dit en de ander dat. Over wat je wel en niet kon laten testen. Over wanneer je nou wel of niet besmettelijk zou zijn. Over medicijnen en de bijwerkingen daarvan. Op een herpesforum op internet las ik alleen maar hele akelige persoonlijke verhalen. Toen ik eens deelnam aan een discussie reageerde er prompt iemand die ons uitschold voor viespeuken. Toen besloot ik een eigen website te beginnen. Zelf had ik veel behoefte aan contact en ik wil dat er een veilige plek is waar lotgenoten ervaringen kunnen uitwisselen, want je kunt ontzettend veel aan elkaar hebben. Dat is de geschiedenis achter www.herpes-lotgenoten.nl.’

Nu, ruim een jaar later, is de enorme schok die de besmetting destijds teweeg bracht enigszins weggeëbd. Op de eerste heftige herpesuitbarsting volgden vijf andere die minder pijnlijk waren, minder heftig en sneller voorbij gingen. Wel heeft ze vaak last van irritatie. Dan is het alsof er een speldenkussen tussen haar billen zit.
Een dik jaar geleden kleurde herpes haar hele leven. Nu komt er ook weer ruimte voor andere zaken. Sissy is dagelijks bezig met haar hobby, de website, maar het is weer rustiger geworden in haar hoofd. Schokkend vindt ze het nog steeds dat er zo weinig aandacht is voor het herpesvirus.

‘De meeste mensen weten niet dat je de soa herpes kunt krijgen van de koortslip van je partner. Grote kans dat ik het ook zo heb opgelopen. Er zijn zoveel mensen die met dat koortslipvirus rondlopen. Ik vind dat daar veel meer aandacht aan moet worden besteed. Er wordt zo gemakkelijk over gedaan. Nu ook weer met die reclame voor dat pleistertje dat je over een koortslip kunt plakken. Mensen onderschatten dat virus.’

In het begin dacht ze dat ze nooit meer zin zou krijgen in seks, maar ook dat veranderde na verloop van tijd. Op dit moment heeft ze geen vaste partner. Wel vindt ze dat het aangaan van een nieuwe relatie een stuk ingewikkelder is geworden, want als ze een leuke man ontmoet wil ze hem wel vertellen dat ze herpes heeft. De mannen aan wie ze dat tot nu toe vertelde, hadden daar nog nooit van hadden gehoord. Dat het koortslipvirus bestaat is wel doorgedrongen, maar dat dat ook tot een geslachtsziekte kan leiden, is doorgaans onbekend. Dat vindt ze schrikbarend.

‘Omdat ik herpes heb opgelopen terwijl we het met een condoom deden, weet ik niet hoe je veilig moet vrijen. Mijn vertrouwen in het condoom is wel weg. Bovendien kun je herpes ook oplopen zonder dat er wordt gepenetreerd. Vaak doen mannen het condoom pas om als er geneukt gaat worden. Daarvóór heeft alles al tegen elkaar aan gezeten en kun je infecties aan elkaar hebben doorgegeven. Het herpesvirus bevindt zich ook buiten de condoomrand. Maar hoe pak je dat nou aan in de praktijk? Je zit toch eerst aan elkaar, je streelt elkaar en raakt elkaar overal aan. Hoe je dat nou veilig kunt doen? Ik weet het niet zo goed. Daar komt bij dat ik het afschuwelijk zou vinden om er nog een soa bij te krijgen.’

Er zijn zoveel mensen met een soa, zegt ze. Het kan iedereen overkomen. Ze vindt het hypocriet dat mensen het sneu voor je vinden als je de griep krijgt, maar je slordig of een viespeuk vinden als je een soa hebt. Iets meer sociale acceptatie zou ze terecht vinden. ‘Soms is de schaamte zo groot dat iemand er niet direct mee naar de dokter gaat. Daardoor kunnen klachten verergeren en aanvallen langer duren, en dat vind ik zo zonde. Ik hoop dat mijn website ertoe bijdraagt dat mensen met herpes zich beter voelen. Want behalve informatie overdragen, een forum bieden en een chat wil ik de bezoekers laten zien dat het leven meer is dan herpes alleen.’