Daniel van Schaik, beleidsmedewerker Programma Intermediairs Soa Aids Nederland

In het afgelopen jaar hebben ruim 75.000 mensen een testadvies ontvangen via www.soatest.nl, de website voor advies op maat over soa-onderzoek en hiv-test. Bovendien werd effectonderzoek onder mannen die met mannen vrijen afgerond. Op basis van die gegevens is deze online interventie aangepast voor deze groep. In december 2005 is de vernieuwde versie van www.soatest.nl gelanceerd.

Resultaten in het eerste jaar
In het eerste jaar hebben ruim 75.000 mensen een testadvies ontvangen via www.soatest.nl, waarmee het bereik van deze interventie bijzonder groot is te noemen. Vooral mensen met risicogedrag en mensen die normaal gesproken moeilijk bereikt worden, zoals lager opgeleiden maken gebruik van de website. Zij ontvangen testadvies dat is toegesneden op hun persoonlijke situatie. Aan doelgroepen voor het actief testbeleid wordt daarbij het advies gegeven zich te laten testen, mensen met een lager risico worden verwezen naar de eigen huisarts of ontvangen advies om hun veilige gedrag vooral voort te zetten.

Resultaten van het onderzoek
Effectonderzoek onder mannen die seks hebben met mannen toont aan dat voorzien wordt in een behoefte. Onderzocht is in welke vorm advisering het beste zou werken; de vraag is of mannen het advies om zich te laten testen ook daadwerkelijk opvolgen. De motivatie tot testen bleek het hoogste wanneer in het bijzonder werd ingegaan op het specifieke risico van soa en hiv-infectie van de individuele vraagsteller en wanneer aandacht werd besteed aan barrières tegen testen. Van de mannen die meededen aan het volledige onderzoek (inclusief follow up) rapporteerde 43,5% binnen tien weken getest te zijn op hiv. Dit zijn mannen die niet eerder waren getest en risicogedrag rapporteerden.

WWW.SOATEST.NL: versie 2
De resultaten van het onderzoek zijn verwerkt in www.soatest.nl. Mannen die advies vragen krijgen nu allemaal een volledig advies, dat wil zeggen informatie op basis van hun persoonlijke situatie en er wordt ingegaan op barrières tegen het testen. Het advies is nu meer gespecificeerd en uitgebreider en bevat meer bekrachtiging en ondersteuning van gezond gedrag.
Uitgebreid literatuuronderzoek leidde tot sterke aanwijzingen dat barrières tegen testen bij heteroseksuelen op hoofdlijnen dezelfde zijn als bij mannen die seks hebben met mannen. Er zullen accentverschillen zijn, maar de belangrijkste barrières zijn herkenbaar. Vooral vanwege de beperkte kennis en onderzoek op het gebied van testgedrag en barrières onder heteroseksuelen, wordt de hypothese online onderzocht op www.soatest.nl Op deze manier zal duidelijk worden of de interventie op een juiste manier is aangepast, of dat aanscherping nodig is.

Wat heeft u als hulpverlener aan deze site?
Een internetsite als www.soatest.nl heeft een groot bereik en kan mensen helpen zich te laten testen. Bovendien kunnen mensen zo begeleid worden naar de juiste zorgvoorziening, waardoor patiëntenstromen worden gestructureerd. De website is daarom bruikbaar als indicatie-instrument voor de soa-centra. Aan de hand van het geprinte testadvies is duidelijk op welke gronden mensen een testadvies hebben ontvangen, wat ook goede handvatten biedt voor het gesprek in de speekkamer. Deze website biedt een laagdrempelige toegang tot advies met een groot bereik, vooral voor groepen die moeilijk te bereiken zijn met traditionele voorlichting.